Isomorphic Labs, spinoff Google DeepMind, przygotowuje się do rozpoczęcia pierwszych testów klinicznych leków zaprojektowanych przy użyciu sztucznej inteligencji. Firma wykorzystuje technologię AlphaFold, która w 2024 roku przyniosła jej twórcom Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii, jak donosi WIRED.
Podczas konferencji WIRED Health w Londynie 16 kwietnia prezes Isomorphic Labs Max Jaderberg ogłosił, że firma "szykuje się do wejścia do kliniki". Będzie to pierwszy test skuteczności leków zaprojektowanych przez AI w warunkach rzeczywistych, co może otworzyć nową erę w odkrywaniu leków.
Kluczowe wnioski
• Opóźnienie harmonogramu: Testy kliniczne rozpoczną się później niż pierwotnie planowano — CEO Demis Hassabis zakładał ich rozpoczęcie do końca 2025 roku
• Przełomowa technologia: Isomorphic Labs wykorzystuje AlphaFold 3 i własny silnik IsoDDE, który ponad dwukrotnie zwiększa dokładność przewidywań w porównaniu do AlphaFold 3
• Strategiczne partnerstwa: Firma nawiązała współpracę z gigantami farmaceutycznymi Eli Lilly i Novartis oraz rozwija własną linię leków w onkologii i immunologii
• Potężne finansowanie: W ubiegłym roku firma pozyskała 600 milionów dolarów w pierwszej rundzie finansowania i buduje zespół do rozwoju klinicznego
• Globalne zastosowanie: AlphaFold przewidział strukturę niemal wszystkich 200 milionów znanych białek i jest używany przez ponad 2 miliony osób ze 190 krajów
Rewolucja w zrozumieniu białek
AlphaFold 2, przedstawiony w 2020 roku przez Demisa Hassabisa i Johna Jumpera, przełamał wieloletnie bariery w nauce. Od lat 70. XX wieku naukowcy próbowali przewidywać struktury białek — proces niezwykle skomplikowany ze względu na astronomicznie wysoką liczbę możliwych kształtów, jakie może przyjąć łańcuch białkowy.
Białka, zbudowane z 20 różnych aminokwasów, są niezbędne dla wszystkich żywych organizmów. Długie łańcuchy aminokwasów łączą się i składają, tworząc trójwymiarową strukturę białka, która określa jego funkcję. AlphaFold wykorzystuje techniki głębokiego uczenia, aby rozwiązać ten problem, który przez dziesięciolecia był jednym z największych wyzwań biologii strukturalnej.
W 2024 roku DeepMind i Isomorphic Labs wypuścili AlphaFold 3, który poszedł jeszcze dalej. Zamiast modelować białka w izolacji, nowa wersja przewiduje także inne ważne cząsteczki, takie jak DNA i RNA, oraz ich interakcje z białkami. "To właśnie potrzebujesz do odkrywania leków: musisz widzieć, jak mała cząsteczka będzie się wiązać z lekiem, jak silnie, a także z czym jeszcze może się wiązać" — wyjaśniał wówczas Hassabis.
Narzędzia nowej generacji i ambitne cele
Na początku tego roku Isomorphic Labs zaprezentowało jeszcze potężniejsze narzędzie — IsoDDE, własny silnik do projektowania leków. Według dokumentacji technicznej firmy, platforma ponad dwukrotnie zwiększa dokładność AlphaFold 3.
"Ekscytującą rzeczą w przypadku cząsteczek, które projektujemy, jest to, że ponieważ mamy o wiele lepsze zrozumienie tego, jak te cząsteczki działają, zaprojektowaliśmy je tak, aby były bardzo, bardzo silne" — mówił Jaderberg na konferencji WIRED Health. "Można je przyjmować w znacznie mniejszych dawkach, a będą miały mniejsze skutki uboczne i efekty pozacelu".
Isomorphic Labs, założone w 2021 roku jako spinoff z Alphabet, stawia sobie niezwykle ambitny cel: "rozwiązać wszystkie choroby". "To szalona misja" — przyznaje Jaderberg. "Ale naprawdę to mamy na myśli. Mówimy to z poważną miną, bo wierzymy, że powinno to być możliwe".
Firma systematycznie buduje infrastrukturę potrzebną do realizacji tych planów, w ubiegłym roku mianując dyrektora medycznego i gromadząc zespół odpowiedzialny za rozwój kliniczny.
Przełom technologiczny AlphaFold został doceniony najwyższymi honourami naukowymi — Hassabis i Jumper otrzymali w 2024 roku Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii. Komitet Noblowski podkreślił, że AlphaFold umożliwił szereg zastosowań naukowych, w tym lepsze zrozumienie oporności na antybiotyki i tworzenie obrazów enzymów zdolnych do rozkładu plastiku.
